9 Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng mới cập nhật 2026

9 Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng cập nhật theo quy định mới

10/04/2026 | Views: 2738

Khi thiết kế chiếu sáng nhà xưởng, tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng là yếu tố quan trọng nhất bạn không thể bỏ qua. Không chỉ giúp đảm bảo môi trường làm việc an toàn mà còn tăng cường hiệu quả sản xuất và giảm thiểu rủi ro lao động. Dưới đây là những tiêu chuẩn phải đảm bảo để thiết kế hệ thống đèn đủ ánh sáng và tiết kiệm.

1. Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng là gì?

Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng là bộ các tiêu chuẩn do cơ quan quản lý đề ra nhằm đảm bảo hệ thống ánh sáng đạt các chỉ số đề ra. Các chỉ số về độ rọi (Lux), độ đồng đều, chỉ số hoàn màu (CRI), nhiệt độ màu (CCT), chống chói (UGR),…

Những tiêu chí này được dựa trên các nghiên cứu khoa học về thị giác, ergonomics và yêu cầu thực tế của từng ngành sản xuất.

Việc tuân thủ các tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng đảm bảo môi trường làm việc an toàn; là cơ sở để doanh nghiệp đáp ứng các quy định pháp lý, kiểm định chất lượng và tiêu chuẩn quốc tế.

Ánh sáng phải đảm bảo theo tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng
Ánh sáng phải đảm bảo theo tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng

Tham khảo thêm:

2. Cơ sở pháp lý về tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng

Để thiết kế và vận hành chiếu sáng nhà xưởng hiệu quả, doanh nghiệp cần tuân thủ các quy định pháp lý quan trọng dưới đây:

1. Thông tư 22/2016/TT-BYT: Đây là văn bản do Bộ Y tế ban hành, quy định về điều kiện chiếu sáng trong môi trường lao động.

  • Xác định mức độ chiếu sáng tối thiểu tại nơi làm việc
  • Đưa ra yêu cầu về chống chói, bảo vệ thị lực
  • Áp dụng cho tất cả nhà xưởng, khu sản xuất.

2. Quy chuẩn QCVN 09:2013/BXD: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia “Các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả” QCVN 09:2013/BXD được ban hành sẽ thay thế Quy chuẩn xây dựng Việt Nam QCXDVN 09:2005 (ban hành theo Quyết định số 40/2005/QĐ-BXD ngày 17/11/2005 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng).

  • Quy định những yêu cầu kỹ thuật bắt buộc khi thiết kế, xây dựng các công trình dân dụng có diện tích sàn >2500m2.
  • Về phần chiếu sáng sẽ quy định những giá trị giới hạn công suất chiếu sáng tối đa được dùng cho hệ thống chiếu sáng công trình.
  • Quy định các giá trị giới hạn về hiệu suất cho phép của những thiết bị chiếu sáng thông dụng (đèn và chấn lưu); hệ thống điều khiển chiếu sáng, đáp ứng tiêu chuẩn QCVN 09:2013/BXD về mật độ công suất sử dụng và mức độ sử dụng năng lượng hiệu quả.

3. Tiêu chuẩn Việt Nam 7114:2008: Ecgônômi – Chiếu sáng vùng làm việc

  • Yêu cầu các tiêu chí chung về độ đồng đều của độ rọi và chỉ số CRI của ánh sáng trên bề mặt làm việc.
  • Chiếu sáng vùng làm việc trong nhà quy định các yêu cầu nơi chiếu sáng làm việc trong nhà và cho người thực hiện các công việc thị giác an toàn, hiệu quả trong suốt thời gian làm việc.
  • Yêu cầu chiếu sáng an toàn và đảm bảo an ninh tại những nơi làm việc ngoài nhà.
  • Phải đảm bảo hệ thống chiếu sáng phù hợp và đầy đủ để con người làm việc hiệu quả, chính xác, thoải mái vào ban đêm.
Mô hình thiết kế chiếu sáng nhà xưởng theo quy định của pháp luật
Mô hình thiết kế chiếu sáng nhà xưởng theo quy định của pháp luật

Xem thêm: Bộ 10 tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng công nghiệp theo quy định pháp luật

3. Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà kho, nhà xưởng

  • Tiêu chuẩn thiết kế chiếu sáng nhà xưởng công nghiệp, nhà kho nhằm đảm bảo các hoạt động được diễn ra thuận tiện.
  • Hệ thống ánh sáng tốt sẽ tạo môi trường làm việc thị giác hiệu quả, thoải mái.

3.1 Yêu cầu chung về ánh sáng theo tiêu chuẩn chiếu sáng cho nhà xưởng

  • Môi trường ánh sáng an toàn, không có tia UV, chất liệu cấu tạo đèn không chứa chất độc hại như thủy ngân, lưu huỳnh,. và thân thiện.
  • Hạn chế tối đa số lần bảo dưỡng, sửa chữa thiết bị chiếu sáng vì điều này sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của nhà máy.
  • Hướng ánh sáng phù hợp với khu vực làm việc, không để hiện tượng bóng che.
  • Nhiệt độ màu hợp lý, phù hợp với tính chất công việc cụ thể:
Màu ánh sáng Nhiệt độ màu Không gian
Sáng vàng 2200k
  • Phù hợp với phòng ngủ.
Sáng trắng tự nhiên 4000-4500k
  • Đáp ứng tiêu chuẩn chiếu sáng văn phòng ( giám đốc, kế toán, tài chính…).
Sáng trắng lạnh 5000-7600k
  • Phù hợp cho những khu xưởng sản xuất, nhà kho.
Sáng trắng ấm 2700 – 3500K
  • Đáp ứng tiêu chuẩn chiếu sáng nhà vệ sinh.

 

Yêu cầu ánh sáng các khu vực khác nhau trong xưởng công nghiệp
Yêu cầu ánh sáng các khu vực khác nhau trong xưởng công nghiệp
  • Chỉ số hoàn màu hoàn màu (Ra) của ánh sáng phù hợp với từng công việc. Ra >= 90 là mức tốt nhất, sử dụng cho những khu vực đòi hỏi sự thể hiện màu quan trọng. CRI giảm dần theo mức độ quan trọng của sự thể hiện màu, giảm xuống đến 20Ra là mức thấp nhất.
  • Độ rọi của ánh sáng theo tiêu chuẩn, theo từng vị trí làm việc. Độ rọi trong khu vực nhà xưởng > 300 lux, sẽ có xu hướng tăng năng suất lao động và chất lượng sản phẩm.
  • Kiểm soát độ chói sáng theo tiêu chuẩn: phải có sự phân bố hợp lý; tránh gây chói mắt  cho người làm vì điều này gây ức chế thị giác.
  • Hạn chế tối đa độ nhấp nháy bằng cách sử dụng đèn chiếu sáng chất lượng tốt, bộ nguồn chất lượng.

Xem thêm: Tiêu chuẩn chiếu sáng trong sản xuất – Tiêu chuẩn chiếu sáng

3.2 Bảng tiêu chuẩn kỹ thuật của một số loại nhà xưởng công nghiệp

  • Dựa vào bảng tiêu chuẩn kỹ thuật để lựa chọn các loại đèn chiếu sáng nhà xưởng phù hợp nhất với không gian.
STT Đối tượng chiếu sáng Độ rọi trung bình Etb (lx)
1 Công nghiệp sản xuất thực phẩm 300
– Nghiền vật liệu 150
– Sơ chế nguyên liệu thô 500
– Chế biến và lọc 500
– Đóng gói 500
2 Công nghiệp sản xuất thuốc lá 500
3 Công nghiệp sản xuất gỗ  
– Công đoạn xẻ gỗ 150
– Đóng bàn ghế 300
– Đánh bóng, quét dầu 500
– Kiểm soát chất lượng 750
4 Công nghiệp gốm sứ  
–  Công đoạn nung vật liệu 150
– Công đoạn đúc, nện, ép 300
5 Công nghiệp hóa chất  
– Khu luân chuyển vật liệu 200
– Công đoạn xay, nghiền và pha 500
– Quá trình phun 300
  – Phòng điều khiển và phòng thí nghiệm  
6 Công nghiệp sản xuất da  
– Công đoạn đánh bóng 500
– Công đoạn may vá 1000
7 Xưởng đúc  
– Làm sạch và đúc 200
– Chế tạo hình dáng 500
– Đánh bóng 300
8 Công nghiệp cơ khí tổng hợp  
– Công đoạn hàn 300
– Lắp ráp thiết bị cỡ trung bình 500
– Lắp ráp thiết bị cỡ nhỏ 750
– Tinh chế những chi tiết nhỏ 1000
9 Công nghiệp giấy 300
10 Kho lưu trữ 150
11 Công nghiệp sản xuất kính  
– Phòng nung tổng hợp 150
– Tạo khuôn 300
– Trang trí chạm khắc  

3. Các yếu tố chính trong tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng

3.1 Tiêu chuẩn độ rọi (Lux)

Độ rọi (Lux) là đại lượng đo cường độ ánh sáng chiếu trên một đơn vị diện tích, ký hiệu là lx. Hiểu đơn giản, Lux cho biết một bề mặt nhận được bao nhiêu ánh sáng, là thông số quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng quan sát, nhìn rõ chi tiết.

Mức độ rọi tiêu chuẩn theo từng khu vực nhà xưởng:

Khu vực Mức độ rọi (Lux) Đặc điểm / Ứng dụng
Kho hàng 100 – 200 lux Phù hợp lưu trữ, xuất nhập hàng hóa, không yêu cầu độ chính xác cao
Khu vực sản xuất chung 300 – 500 lux Đáp ứng gia công, vận hành máy móc thông thường
Khu vực kiểm tra chất lượng (QC) 500 – 1000 lux Cần ánh sáng rõ để phát hiện lỗi sản phẩm
Khu vực lắp ráp chính xác 750 – 1500 lux Áp dụng cho điện tử, cơ khí chính xác, yêu cầu quan sát chi tiết nhỏ

3.2 Tiêu chuẩn chỉ số hoàn màu CRI

Chỉ số CRI là thước đo khả năng của nguồn sáng trong việc tái hiện màu sắc của vật thể một cách trung thực so với ánh sáng tự nhiên.

CRI được tính theo thang điểm từ 0 đến 100:

  • CRI càng cao → màu sắc hiển thị càng chính xác
  • CRI thấp → màu sắc bị sai lệch, khó phân biệt.

Trong môi trường nhà xưởng, CRI ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng nhận diện chi tiết, màu sắc sản phẩm và chất lượng kiểm tra.

3.3 Tiêu chuẩn độ đồng đều ánh sáng

Độ đồng đều ánh sáng là chỉ số thể hiện sự phân bổ ánh sáng có đều hay không trên toàn bộ khu vực chiếu sáng. Thông số này thường được ký hiệu là U₀, được tính bằng tỷ lệ giữa độ rọi tối thiểu (Emin) và độ rọi trung bình (Eavg) trong không gian.

Hiểu đơn giản, độ đồng đều càng cao thì ánh sáng phân bổ càng đều, hạn chế tình trạng chỗ quá sáng và chỗ quá tối.

Tỷ lệ tiêu chuẩn: Theo các tiêu chuẩn chiếu sáng công nghiệp, độ đồng đều cần đạt:

U₀ ≥ 0.4 – 0.7 (tùy khu vực và tính chất công việc).

Trong đó:

  • Khu vực sản xuất thông thường: ≥ 0.4
  • Khu vực yêu cầu cao (lắp ráp, kiểm tra): ≥ 0.6 – 0.7.

3.4 Tiêu chuẩn nhiệt độ màu

Nhiệt độ màu là thông số thể hiện màu sắc của ánh sáng phát ra từ nguồn sáng, được đo bằng đơn vị Kelvin (K).

  • Ánh sáng vàng ấm: ~2700K – 3500K
  • Ánh sáng trung tính: ~4000K
  • Ánh sáng trắng lạnh: ~5000K – 6500K.

Trong nhà xưởng, thường lựa chọn:

Khu vực Nhiệt độ màu (K)
Khu vực sản xuất thô 4000 – 5000
Khu vực lắp ráp cơ khí chính xác 5000 – 6500
Khu vực kiểm tra chất lượng 5000 – 6500
Kho bãi và hành lang 4000
Phòng điều khiển, giám sát 5000

3.5 Chỉ số chống chói (UGR)

Chỉ số chống chói lóa của nguồn sáng đối với mắt người trong không gian làm việc.

Chỉ số UGR càng thấp thì ánh sáng càng dễ chịu, ít gây chói; ngược lại, UGR cao sẽ khiến người nhìn cảm thấy khó chịu, giảm khả năng quan sát. Trong môi trường nhà xưởng, kiểm soát UGR là yếu tố quan trọng để đảm bảo điều kiện làm việc an toàn và hiệu quả.

Theo chuyên gia: UGR < 22 là mức tiêu chuẩn khuyến nghị cho nhà xưởng.

3.6 Hiệu suất chiếu sáng (lm/W)

Hiệu suất chiếu sáng (lm/W) là chỉ số thể hiện khả năng chuyển đổi điện năng thành quang năng của nguồn sáng. Chỉ số càng cao thì đèn càng tiết kiệm điện và cho ánh sáng mạnh hơn với cùng mức công suất.

Trong hệ thống chiếu sáng nhà xưởng, hiệu suất phát quang là yếu tố then chốt để tối ưu chi phí vận hành lâu dài. Hiệu suất phát quang ≥ 100 lm/W là mức hiệu suất khuyến nghị cho đèn LED công nghiệp hiện nay.

3.7 Cấp bảo vệ IP & IK

Chỉ số IP thể hiện khả năng chống bụi và chống nước của thiết bị đèn chiếu sáng. Đối với nhà xưởng, tiêu chuẩn khuyến nghị IP65 trở lên để đảm bảo hoạt động ổn định.

Chỉ số IK thể hiện khả năng chống chịu va đập cơ học của vỏ đèn. Mức tiêu chuẩn phù hợp cho nhà xưởng IK07 – IK10:

  • IK07: chịu va đập mức trung bình
  • IK10: chịu va đập mạnh, chống phá hoại tốt.

3.8 Tiết kiệm năng lượng

Tiêu chuẩn tiết kiệm năng lượng trong chiếu sáng nhà xưởng được quy định trong: QCVN 09:2013/BXD. Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả.

3.9 Chiếu sáng an toàn và sự cố

Chiếu sáng khẩn cấp là hệ thống đèn được thiết kế để tự động bật khi xảy ra sự cố mất điện, đảm bảo duy trì ánh sáng tối thiểu trong nhà xưởng.

  • Giúp người lao động định hướng và di chuyển an toàn
  • Hỗ trợ vận hành các khu vực quan trọng trong thời gian ngắn
  • Hoạt động bằng pin dự phòng hoặc nguồn điện độc lập.

Hệ thống đèn exit và đèn chỉ dẫn thoát hiểm đóng vai trò quan trọng trong việc:

  • Chỉ dẫn lối thoát nạn rõ ràng khi có sự cố
  • Duy trì hiển thị ngay cả khi mất điện
  • Giảm hoảng loạn và tăng khả năng thoát hiểm nhanh chóng.

Các đèn này thường được lắp đặt tại:

  • Cửa ra vào, hành lang
  • Lối thoát hiểm, cầu thang
  • Các khu vực dễ gây nhầm lẫn khi di chuyển.

4. Tính toán chiếu sáng nhà xưởng theo tiêu chuẩn

Tham khảo thông tin tư vấn lắp đèn led nhà xưởng trước khi tính toán, lắp đặt hệ thống đèn trong nhà xưởng. Tiến hành lắp đặt đúng theo tiêu chuẩn chiếu sáng và 

4.1 Cách tính tổng lượng quang thông theo tiêu chuẩn chiếu sáng trong nhà xưởng

  • Công thức tính tổng lượng quang thông = Diện tích phòng xưởng (m2) * Tiêu chuẩn quang thông của một đèn cần sử dụng (Dựa vào độ rọi ở bảng trên để suy ra tiêu chuẩn quang thông).
  • Ví dụ: tính tổng ánh sáng của xưởng công nghiệp đúc, khu vực đánh bóng có diện tích là 200m2. Tổng lượng ánh sáng = 200 * 300 = 60.000 (lm).
Đèn led nhà xưởng quang thông 11000lm
Đèn led nhà xưởng quang thông 11000lm

4.2 Tính tổng công suất đèn cần sử dụng

  • Cách tính tổng công suất đèn cần sử dụng = Tổng lượng quang thông  cần dùng (lm) : Hiệu suất phát quang (lm/w)
  • Ví dụ: Tổng công suất của xưởng công nghiệp đúc diện tích 200m2 = 60.000 : 100 = 6.000 (w).
Đèn Led nhà xưởng công suất 150w
Đèn Led nhà xưởng công suất 150w

4.3 Tính tổng số lượng đèn cần sử dụng

  • Công thức tính số lượng bóng đèn cần dùng = Tổng công suất cần dùng (w): Công suất 01 bóng đèn.
Mô hình thiết kế chiếu sáng cho nhà xưởng
Mô hình thiết kế chiếu sáng cho nhà xưởng
  • Ví dụ: tổng công suất cần dùng cho xưởng đúc 200m2 là 6.000w, 1 đèn led nhà xưởng highbay 150w, vậy chúng ta cần sử dụng số đèn là: 6.000: 150 = 40 (đèn).

Tìm hiểu kỹ các yêu cầu trong tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng là một giải pháp đem lại hiệu quả chiếu sáng an toàn và tiết kiệm cho doanh nghiệp. Tham khảo các dòng đèn led nhà xưởng chất lượng cao, giá thành chiết khấu cao trên website của công ty đèn HLB. Liên hệ: 0967569588 để được tư vấn giải pháp chiếu sáng nhà xưởng. 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

→ Nội dung chính